Hoe werkt studeren in Nederland?

Na de basisschool en het voortgezet kun je gaan studeren. Afhankelijk van je niveau kun je naar het mbo, hbo of naar de universiteit. Hoe werkt dit?

Middelbaar beroepsonderwijs

Het middelbaar beroepsonderwijs (afgekort mbo) bestaat uit vier niveau's:

Mbo-opleidingen worden gegeven op vier verschillende niveaus:

  • niveau 1: assistent beroepsbeoefenaar
  • niveau 2: medewerker / basisberoepsbeoefenaar
  • niveau 3: zelfstandig medewerker / zelfstandig beroepsbeoefenaar / vakopleiding
  • niveau 4: middenkaderfunctionaris / gespecialiseerd beroepsbeoefenaar
  • voor niveau 1 geldt een drempelloze instroom;
  • voor niveau 2 heeft men minimaal een vmbo-diploma (Basisberoepsgerichte leerweg) nodig. 
  • voor niveau 3 en 4 is minimaal een vmbo-diploma (Kaderberoepsgerichte leerweg, Gemengde leerweg of Theoretische leerweg) of overgangsbewijs van havo/vwo 3 naar havo/vwo 4 nodig;
  • met een havo- of vwo-diploma op zak kan de leerling aan een versneld traject deelnemen.

Hoger beroepsonderwijs

Het hbo bestaat uit twee delen. Een bachelor duurt vier jaar en het master deel duurt één of twee jaar. Hbo-opleidingen worden verzorgd door hogescholen. Om te studeren aan een hogeschool dient men in principe minimaal over een vooropleiding havo, vwo of mbo niveau 4 te beschikken. In sommige gevallen gelden er aanvullende eisen.

Ook is op sommige hogescholen de zogeheten 21+-regeling van kracht. Deze houdt in dat studenten ouder dan 21 jaar niet over de vooropleidingseisen hoeven te beschikken. Zij kunnen door middel van een toelatingsonderzoek toch toegelaten worden tot een hogeschool.

Wetenschappelijk onderwijs

Met een vwo-diploma of een hbo-propedeuse kan men worden toegelaten op het wetenschappelijk onderwijs. Dit is het hoogste niveau en je studeert dan aan een universiteit. De universiteit bestaat uit twee delen: een bachelor- en masteropleiding. De opleidingen richten zich zowel op de theoretische kennis als op de ontwikkeling van onderzoeksvaardigheden. 

Studiefinanciering

Alle studenten onder de 30 jaar kunnen studiefinanciering aanvragen. Dit geldt ook voor niet-Nederlanders met een verblijfsvergunning type II, III, IV of V. Je studiefinanciering is een lening die je na je studie moet terugbetalen.

Mbo
Studiefinanciering voor mbo bestaat uit 4 onderdelen: een basisbeurs, een aanvullende beurs, een lening en een studentenreisproduct. De basisbeurs en het studentenreisproduct zijn er voor iedereen. Een aanvullende beurs en een lening moet je extra aanvragen.

Hbo en universiteit
Studiefinanciering voor hbo en universiteit bestaat uit 4 onderdelen: lening, studentenreisproduct, aanvullende beurs en collegegeldkrediet. Lening, reisproduct en collegegeldkrediet zijn er voor iedereen. De aanvullende beurs is afhankelijk van het inkomen van je ouders. Alleen het studentenreisproduct en de aanvullende beurs kunnen een gift worden. Je moet dan binnen 10 jaar je diploma behalen, gerekend vanaf je 1e maand studiefinanciering.