“De politie moet iedereen gelijk behandelen”

, Door: Somer Al Abdallah

Etnisch profileren is in strijd met artikel 1 van de Nederlandse grondwet: “Allen die zich in Nederland bevinden, worden in gelijke gevallen gelijk behandeld. Discriminatie wegens godsdienst, levensovertuiging, politieke gezindheid, ras, geslacht of op welke grond dan ook, is niet toegestaan.”

In principe wordt etnisch profileren beschouwd als het controleren en staande houden van mensen zonder rechtvaardiging door de politie op basis van afkomst, etniciteit, huidskleur, taal of religie. De politie verklaarde aan de NOS dat jongeren van Marokkaanse afkomst oververtegenwoordigd zijn in inbraakstatistieken, maar dat is geen reden om álle jongeren van Marokkaanse afkomst vaker te controleren. "Al controleer je tien mensen en je pakt daar een van op, dan nog zit je er negen keer naast", stelt de politie. "Die negen mensen heb je heel hard nodig voor tips of informatie. Maar die hebben dan een hekel aan de politie gekregen."

De politie heeft het afgelopen jaar één klacht over etnisch profileren gegrond verklaard. In totaal kreeg de politie 43 klachten van mensen die zich vanwege hun afkomst benadeeld voelden door politiemensen. Dat aantal is vergelijkbaar met het jaar ervoor.

De dood of de gladiolen

Vorige week werd besloten in de Amsterdamse Raad dat er meer gedaan moet worden tegen etnisch profileren door de politie. Leden van de Raad deden hun uitspraken op basis van een onderzoek van “Bureau Beke” ,een onderzoeksbureau op het gebied van veiligheid en criminaliteit. De Raad constateerde dat de aanpak van etnisch profileren door de politie Amsterdam te vrijblijvend is. En een derde van alle Amsterdamse agenten is niet op de hoogte van een maatregel tegen etnisch profileren. Ook agenten in de basispolitiezorg geven aan dat zij geen reden zien om hun gedrag aan te passen.

In een brief aan de Tweede Kamer erkent minister Grapperhaus dat politiemedewerkers zich er niet altijd van bewust zijn wat het voor mensen in het algemeen en personen met een etnische achtergrond in het bijzonder betekent als ze worden staande gehouden.

De beschuldiging van etnisch profileren beperkt zich niet tot de politie. In mei heeft de Autoriteit Persoonsgegevens onderzoek gedaan naar etnisch profileren door de Belastingdienst. De fiscus gebruikte mogelijk gegevens over de tweede nationaliteit van mensen om te bepalen van wie de kinderopvangtoeslag werd stopgezet, schrijven RTL Nieuws en Trouw.

De Belastingdienst ontkende in een reactie aan de NOS overigens dat bij de bestrijding van fraude geselecteerd is op de tweede nationaliteit van gastouders, gastouderbureaus of vraagouders. Maar helemaal zeker weten, doet de dienst dat niet. "Voor geen enkele organisatie is het echter mogelijk om een absolute garantie te geven. Dat geldt ook voor de onze."

Wat kun je doen als je wordt blootgesteld aan etnisch profileren?

‘Net in Nederland’ heeft contact gehad met ‘Controle Alt Delete’, een onafhankelijk platform. We vroegen hen om meer informatie naar wat nieuwkomers kunnen doen als ze worden blootgesteld aan etnisch profileren door de politie. ‘Controle Alt Delete’ benadrukt: “De politie moet iedereen gelijk behandelen, ongeacht huidskleur, afkomst of religie. Vanuit Controle Alt Delete, een organisatie die zich inzet voor eerlijk politiewerk, spreken wij de politie hierop aan. Wij dragen ook ideeën aan waarmee de politie zich kan verbeteren. Als je toch te maken hebt met etnisch profileren, kan je dat aan ons melden via www.controlealtdelete.nl/melding, wij helpen je om een klacht of aangifte in te dienen.”

Er zijn veel nieuwkomers die hun rechten nog niet kennen. “Controle Alt Delete” zegt daarover: “Voor mensen in Nederland, burgers en/of nieuwkomers, is het belangrijk dat zij hun rechten kennen. Controle Alt Delete helpt om informatie te delen over je rechten. Via www.controlealtdelete.nl/nee kan je meer leren over je rechten bij een politiecontrole.”