De Provinciale Staten: Wat doen ze en waarom zou je voor ze stemmen?

, Bibi Berenschot

Op 20 maart worden er verkiezingen gehouden in Nederland. Dat is voor de Provinciale Staten. Als je de Nederlandse nationaliteit hebt, kan jij ook stemmen. Deze verkiezingen zijn belangrijk omdat de Provinciale Staten beslissingen nemen die je direct kan merken in jouw omgeving.

Hoe ziet het bestuur van de provincie eruit?

De Provinciale Staten besturen de provincies. Ze bestaan uit de Provinciale Staten en de Gedeputeerde Staten. Je kan de Provinciale Staten zien als het parlement, en de Gedeputeerde Staten als de regering.

Een lid van dat parlement heet een Statenlid, en zij worden op 20 maart gekozen. Iedere provincie heeft een ander aantal Statenleden, dat hangt af van de grootte van de provincie. Ze vergaderen maar één keer per maand. Daarom hebben de meeste Statenleden nog een baan ernaast. Bijzonder is dat de Statenleden de leden van de Eerste Kamer kiezen.

Aan de verkiezingen doen alle grote landelijke partijen mee die ook in de Tweede Kamer zitten. Maar in elke provincie doen ook lokale partijen mee. Die partijen doen dus maar in één provincie mee.

“De provincie is verantwoordelijk voor openbaar vervoer, dat is het meest voelbaar voor mensen. Ook belangrijk is de woningmarkt. Wij hebben nu een gigantisch woningtekort en de provincie zorgt dat er genoeg woningen zijn en op de juiste plaats.”

Masoumah Hosseini, statenlid voor de VVD in Zuid-Holland

Wat doet de provincie?

De provincie neemt beslissingen over verschillende onderwerpen. Deze gaan vooral over het milieu en ruimtelijke ordening.

Ralph du Long is Statenlid voor de Partij van de Arbeid in Drenthe: “De provincie doet dingen die directe gevolgen hebben voor jouw omgeving.” Dat benadrukt Masoumah Hosseini, statenlid voor de VVD in Zuid-Holland, ook: “De provincie is verantwoordelijk voor openbaar vervoer, dat is het meest voelbaar voor mensen. Ook belangrijk is de woningmarkt. Wij hebben nu een gigantisch woningtekort en de provincie zorgt dat er genoeg woningen zijn en op de juiste plaats.”

Wat doet de provincie voor nieuwkomers specifiek?

Samen met gemeenten zoekt de provincie naar geschikte plekken voor opvanglocaties en voor nieuwkomers om te wonen. Ook voert de provincie sociaal beleid. Dat is bijvoorbeeld beleid tegen discriminatie, of voor ondersteuning van mensen die minder goed meekomen in de samenleving. De provincie ondersteunt ook cultuur, zoals muziek, theater, musea en erfgoed.

Hosseini benadrukt dat alle taken van de provincie even belangrijk zijn voor iedereen. “Ik kan eigenlijk geen onderscheid maken,” zegt ze. “Nieuwkomers zijn ook onderdeel van de Nederlandse samenleving, dus doe gewoon lekker mee.”

Du Long merkte dat nieuwkomers vaak goed weten wat de provincie doet. “Tijdens een bijeenkomst in Assen deden we een quiz over wat de Tweede Kamer, de gemeente en de provincie doen. De nieuwkomers hadden de meeste vragen goed”, zegt hij.

Wat zijn politieke verschillen over deze onderwerpen?

Er zijn dus verschillende politieke partijen die zoveel mogelijk zetels in de Provinciale Staten willen krijgen. Zij verschillen in wat zij het belangrijkst vinden voor hun provincie. “Sommige partijen leggen meer de nadruk op de binnenstad, anderen meer op ecologie, enzovoort. Door tussen die partijen te kiezen kun je bepalen hoe jouw omgeving eruit ziet”, vertelt Ralph du Long.

Hosseini neemt woningen als voorbeeld om verschillen uit te leggen: “Linkse partijen zijn meer van sociale woningbouw, zij zijn er vooral voor zwakkeren. Rechtse partijen, zoals de VVD, vinden dat mensen met wie het goed gaat net zo makkelijk aan een huis moeten komen als mensen met wie het minder goed gaat, het gaat vooral om eigen verantwoordelijkheid.”

Als het op vervoer aankomt willen sommige partijen vooral meer openbaar vervoer, terwijl andere partijen meer wegen aan willen leggen. Ook zijn er partijen die bereid zijn veel geld aan het milieu uit te geven, waar andere partijen dat minder belangrijk vinden. Verder zijn er verschillen van mening over belastingen, een aantal partijen wil die graag verlagen, anderen niet.

“De Provinciale Staten kiezen ook de Eerste Kamer. Omdat daar nu heel veel verschillende kleinere partijen zijn, wordt jouw stem belangrijker. Niet stemmen heeft soms grote gevolgen, zoals bij de Brexit, waar veel jongeren niet voor hadden gestemd.”

Ralph du Long, Statenlid voor de Partij van de Arbeid in Drenthe

Waarom is het belangrijk voor nieuwkomers om te stemmen?

Ralph du Long: “De Provinciale Staten kiezen ook de Eerste Kamer. Omdat daar nu heel veel verschillende kleinere partijen zijn, wordt jouw stem belangrijker. Niet stemmen heeft soms grote gevolgen, zoals bij de Brexit, waar veel jongeren niet voor hadden gestemd.”

Masoumah Hosseini: “Nieuwkomers, maar ook andere Nederlanders, moeten zich beseffen in wat voor een vrij en democratisch land ze wonen. Het is niet vanzelfsprekend om te mogen stemmen op welke partij je ook wil. Elke keer als er verkiezingen zijn giert er een bepaalde spanning door mijn lijf, omdat ik me dat besef. En ik zou het mooi vinden als iedereen zich dat beseft.”