Je mag niet op de WC staan

, Column door: Basel Aal Bannoud

Wanneer je als vluchteling naar een nieuw land komt, kom je niet in een leeg land. Maar in een nieuwe maatschappij, met haar eigen normen en waarden. Afhankelijk van waar je vandaan komt, kan het verschil enorm groot zijn. En dat zorgt vaak voor een schok die iedereen zou moeten hebben ervaren, minstens één keer.

Basel Aal Bannoud: redacteur bij Net in Nederland

Basel Aal Bannoud: redacteur bij Net in Nederland

Voor alle mensen die van het Midden-Oosten naar hier zijn aangekomen, is de eerste schok positief: de politie is aardig en respectvol, net als de medewerkers van het COA. Iets dat helemaal anders is dan wat je gewend bent van zulke diensten in het Midden-Oosten.

Maar de volgende schok verschilt veel per persoon en afkomst of cultuur. Voor sommigen is het de eerste keer ze een navigatie app moeten gebruiken om hun weg te kunnen vinden. Voor anderen is het misschien de eerste keer hij of zij een OV-chipkaart moet opladen.

Voor mij was het niets van deze dingen. Ik spreek goed Engels en het gebruik van internet en slimme  technologie was geen enkel probleem voor mij. Ik wilde iedereen die ik ontmoette of zelfs maar naast mij in de trein zat, de indruk geven dat ik geen achterlijk of minder geciviliseerd persoon ben. Ik wilde zelfs niet in het Arabisch in de bus of in de trein met mijn vrouw spreken, om geen rare looks van mijn medereizigers aan te trekken.

Ik dacht dat ik dat heel goed bezig was, totdat een COA-medewerker onbewust ijskoud water over mijn hoofd schonk. Ik had een lang gesprek met haar. Ik vertelde haar dat ik journalist en tandarts was. En nog geen half uur later, wilde ze mij en een groep nieuwe vluchtelingen in het AZC van Ter Appel laten leren hoe wij een WC moeten gebruiken: je mag niet op de WC staan. Je moet daarop zitten. En als je klaar bent moet je je kont afvegen met toiletpapier. Ik was sprakeloos!

Ik wilde haar vertellen dat in mijn stad bijna elk huis twee toiletten had: een Frans toilet en een gewoon toilet. En dat het bestaan en gebruiken van een bidet bijna verplicht was. Maar de manier waarop het mooie blonde Nederlandse meisje sprak zonder oogcontact, deed mij realiseren dat dit nutteloos was. Er was een systeem met regels en ze moest gewoon het systeem volgen.

En wie weet? Misschien was ze meer beschaamd dan ik. Dat is een karakter eigenschap van Nederlanders die ik later tegelijkertijd begon te haten en leuk te vinden. En te respecteren: Ze volgen het systeem, ongeacht hoe of wat. Op dat moment realiseerde ik wat veel nieuwkomers tot nu toe niet kunnen of willen beseffen: Nederlanders zullen jou altijd als een mens respecteren. Maar voordat ze jou serieus nemen en als gelijke behandelen, zal een levenslange uitdaging blijven voor elke vluchteling.